2.4.4. Edycja instalacji ogrzewania podłogowego<br>

### 2.4.4. Edycja instalacji ogrzewania podłogowego

Aby przystąpić do edycji instalacji ogrzewania podłogowego należy w prawym dolnym rogu ekranu kliknąć na zakładkę z napisem „Ogrzewanie” (podczas edycji konstrukcji budynku aktywna jest zakładka „Konstrukcja”). W tym momencie znika zakreskowanie wewnątrz pomieszczeń, a elementy konstrukcji (pomieszczenia, ściany, okna itd.) stają się niedostępne dla edycji.

Na tym etapie można wyróżnić kilka podetapów:

1. Wprowadzanie powierzchni grzewczych,

2. Wprowadzanie rozdzielaczy ,

3. Sprawdzenie tworzenia wirtualnych połączeń oraz poprawności podłączeń,

4. Ostateczne skonfigurowanie danych elementów instalacji.

Ad 1. Wprowadzanie powierzchni grzewczych

Edycję instalacji należy rozpocząć od wstawienia powierzchni grzewczych w tych pomieszczeniach, które mają być wyposażone w ogrzewanie podłogowe. W tym celu należy wybrać element „Podłoga grzewcza” (na zakładce paska narzędzi „ Płaszczyznowe”) i kliknąć gdziekolwiek na obszarze pomieszczenia, w którym ma być ogrzewanie podłogowe. Program wstawi do danego pomieszczenia PG, która jest uwidoczniona zieloną linią tworzącą zamknięty obszar. Powierzchnia grzewcza jest automatycznie wstawiana z zachowaniem odstępu od ścian zgodnie z ustawieniami w danych projektu (patrz „Opcje projektu / Ogrzewanie podłogowe”).

Program automatycznie wstawia powierzchnię grzewczą obejmującą cały obszar pomieszczenia. Istnieje również możliwość wstawienia PG tylko na część pomieszczenia. W tym celu należy wstawić standardową powierzchnię grzewczą do pomieszczenia, a następnie w podręcznym menu, wywoływanym kliknięciem prawego klawisza myszy na opisie PG, wybrać „Zmień typ na swobodnie modyfikowalną”, po czym przewlec wybrane wierzchołki wielokąta w taki sposób, aby pokrył on tylko część pomieszczenia. Alternatywnie można użyć narzędzia do rysowania PG jako wielokąta.

Program daje możliwość wstawienia powierzchni grzewczych do wszystkich pomieszczeń naraz za pomocą jednego kliknięcia myszką. Wybieramy z zakładki paska narzędzi „Płaszczyznowe” element lub z menu „Edycja” polecenie „Wstaw PG do każdego pomieszczenia”.

! Program nie dokonuje diagnostyki poprawności konstrukcji podłogi, tzn. nie sprawdza, czy poszczególne płyty grzewcze nie są zbyt duże lub czy posiadają właściwy kształt.

! Zgodnie z przyjętą metodą projektowania nie zaleca się dzielić powierzchni grzewczych przed przeprowadzeniem obliczeń, nawet w dużych pomieszczeniach. Po przeprowadzeniu pierwszych obliczeń program będzie informował, na jaką ilość pętli (a więc odrębnych PG) należy podzielić pierwotną powierzchnię grzewczą, aby uzyskać prawidłowe straty ciśnienia, przepływy lub nie przekroczyć maksymalnej długości obwodu.

Powierzchnie grzewcze posiadają szereg danych, które można oglądać i uzupełniać w tabeli danych. Dane PG można konfigurować bezpośrednio po wstawieniu, dla każdej PG oddzielnie, lub po wstawieniu wszystkich, zbiorczo (patrz punkt 4.). Podczas wstawiania kolejnych PG bardzo wygodne może być wykorzystanie klawisza funkcyjnego F3 – „Wstaw ten, co ostatnio”.

Ad 2. Wprowadzanie rozdzielaczy

Po wprowadzeniu PG do wszystkich pomieszczeń, w których ma się znajdować ogrzewanie podłogowe, należy wprowadzić na rysunek odpowiednią ilość rozdzielaczy.

! Nie ma konieczności podawania w tabeli danych ilości par wyjść z rozdzielcza (licząc poszczególne PG), ponieważ program podczas kreślenia przyłączy w trybie AUTO automatycznie rozbuduje rozdzielacz o kolejne wyjścia podczas podłączania do niego przyłączy. Również w trybie wirtualnych połączeń liczba wyjść z rozdzielacza korygowana jest automatycznie.

Jeśli w danych ogrzewania płaszczyznowego nie jest określony domyślny typ rozdzielacza, należy wybrać jeden z dostępnych typów. Każdy rozdzielacz musi być podłączony do źródła za pomocą działek. Jedno źródło może być wspólne dla kilku rozdzielaczy, przy czym jeżeli rozdzielacze te znajdują się na różnych kondygnacjach (czyli na różnych arkuszach roboczych), konieczne jest wykonanie zdalnych połączeń z arkusza, na którym umieszczono źródło, do arkusza z rozdzielaczem.

W pierwszym cyklu obliczeń zaleca się wykorzystanie wirtualnych połączeń pomiędzy źródłem ciepła a rozdzielaczem. Jeżeli w projekcie nie został wprowadzony kocioł, to program domyślenie zakłada utworzenie kotła wirtualnego na najniżej położonej kondygnacji. Jeżeli kocioł został wprowadzony w projekcie, to program stworzy wirtualne działki pomiędzy źródłem a rozdzielaczami.

Ad 3. Sprawdzenie tworzenia wirtualnych połączeń oraz poprawności podłączeń

Po naciśnięciu klawisza F7 należy przejść do okna danych ogólnych projektu i sprawdzić, czy pole „Twórz wirtualne połączenia” jest zaznaczone. Domyślnie pole to jest zaznaczone.

Aby sprawdzić poprawność połączeń w instalacji należy nacisnąć kombinację klawiszy Shift+F2 („Sprawdź połączenia”), program wykona diagnostykę poprawności połączeń i wyświetli odpowiednie okienko zawierające jej wyniki. Po kliknięciu na wybrany komunikat w tym okienku program wskaże element, którego on dotyczy. Brak komunikatów oznacza, że wszystkie połączenia są wykonane prawidłowo oraz że nie występują elementy nie podłączone.

Sprawdzenie połączeń nie jest konieczne, ponieważ ewentualne błędy połączeń zostaną wychwycone w czasie diagnostyki po wywołaniu obliczeń (patrz rozdział 2.4.5). Jest jednak zalecane, gdyż pozwala usunąć wszystkie nieprawidłowości w tym zakresie przed przystąpieniem do szczegółowego skonfigurowania danych PG i przyłączy.

Ad 4. Ostateczne skonfigurowanie danych elementów instalacji

Po wprowadzeniu elementów instalacji konieczne jest skontrolowanie i uzupełnienie ich danych w tabeli, która wyświetlana jest po zaznaczeniu elementu (lub kilku elementów tego samego typu).

Dane powierzchni grzewczych

Aby zaznaczyć powierzchnię grzejną należy kliknąć na prostokąt opisujący daną PG – ma to na celu ułatwienie zaznaczania przyłączy lub innych elementów, które występują na obszarze powierzchni grzewczych.

Podobnie jak w przypadku pomieszczeń, większość danych jest przyjęta domyślnie, jednak niektóre muszą być wprowadzone przez Użytkownika, jeżeli są różne od wartości domyślnych. Do najważniejszych należy rodzaj okładziny podłogowej i temperatura poniżej. Jeżeli temperatura poniżej zostanie zadeklarowana dla pomieszczenia to w danych PG widoczny będzie tylko jej podgląd bez możliwości edycji. Temperatura poniżej może być różna dla różnych PG znajdujących się w tym samym pomieszczeniu, dzięki czemu można uwzględnić przypadki, gdy np. część pomieszczenia jest podpiwniczona, a część położona bezpośrednio na gruncie. W takim wypadku należy w polu „ti/qi poniżej” wpisać „-”. Wtedy po wrysowaniu jednej lub kilku PG do pomieszczenia będzie możliwość edycji temperatury poniżej w danych PG.

! Zadeklarowanie dla wybranej PG temperatury poniżej odbiegającej zasadniczo od innych temperatur poniżej może spowodować zwiększenie lub zmniejszenie grubości konstrukcji powierzchni grzejnej na wskutek doboru różnych grubości izolacji, a w efekcie powstanie uskoku między konstrukcjami PG.

Rodzaj okładziny determinuje jej opór cieplny, a ten bardzo znacząco wpływa na wyniki obliczeń. W przypadkach, gdy nie ma decyzji inwestora, co do użytej ostatecznie okładziny, należy zadeklarować najbardziej niekorzystną z możliwych lub przyjąć wartość normatywną 0,1 [m2K)/W].

Symbol powierzchni grzewczej i temperatura wewnętrzna są określone na podstawie danych pomieszczenia. Symbol PG można zmienić dowolnie dla każdej PG, natomiast w celu zmiany temperatury wewnętrznej konieczne jest przejście do zakładki „Konstrukcja” i edycja odpowiedniej danej pomieszczenia, w którym znajduje się omawiana PG.

Należy zwrócić uwagę na pole określające typ powierzchni grzewczej. Pole to umożliwia m.in. uwzględnienie specjalnego rodzaju powierzchni grzewczej, jaki stanowi PG ogrzewana przyłączami. Powierzchnia taka nie będzie podłączana do rozdzielacza, a przypisana jej strata ciepła będzie w miarę możliwości pokrywana przy pomocy przechodzących przez nią przyłączy wiodących do innych PG. Konieczność wprowadzenia takiej PG wynika z faktu, że wiele danych, takich jak rodzaj okładziny, warstwy izolacji, sposób mocowania rur i inne, są niezbędne dla obliczenia mocy przechodzących przyłączy.

Pole „Powierzchnia efektywna” wskazuje wyznaczoną przez program efektywną powierzchnię grzewczą danej PG. Wartość ta jest mniejsza (czasem istotnie) od powierzchni w świetle ścian przypadającej na daną PG, ponieważ program odejmuje nie pokrywane ogrzewaniem podłogowym pasy przy ścianach oraz powierzchnię zabudowaną (np. meblami), zadeklarowana w innym polu tabeli danych.

W określonych przypadkach należy zadeklarować strefy brzegowe. Strefę brzegową stanowi część lub cała PG o podwyższonej maksymalnej dopuszczalnej temperaturze podłogi. Program podczas automatycznego rozdziału straty ciepła pomiędzy PG w danym pomieszczeniu zapewnia uzyskanie większej mocy z m2 w strefach brzegowych. SB można wprowadzić przed pierwszym wykonaniem obliczeń, w celu dogrzania podłogi np. przy przeszklonej ścianie, lub później, dla zwiększenia mocy w pomieszczeniach, w których występuje niedogrzanie. Program umożliwia uwzględnienie trzech różnych rozwiązań konstrukcyjnych w zakresie strefy brzegowej:

- cała PG zdefiniowana jako SB (oznaczenie cała). Rozwiązanie to należy stosować w przypadku, gdy SB ma znaczną powierzchnię. Jest ono korzystne, ponieważ zapewnia możliwość uzyskania innych parametrów pracy SB w stosunku do SW (inna różnica temperatur), co pozwala na znacznie zwiększenie mocy z m2 przy tej samej temperaturze zasilania. Ułatwia także regulację hydrauliczną,

- część PG stanowi strefę brzegową, powstałą przez zagęszczenie układania przewodów (oznaczenie zSB). Takie rozwiązanie pozwala na nieznaczne zwiększenie mocy podłogi w strefie brzegowej, gdyż średnia temperatura czynnika grzewczego w SB i SW jest w tym wypadku jednakowa, a samo zagęszczenie układania przewodów daje umiarkowane efekty,

- część PG stanowi strefę brzegową, przy czym jest to początkowa część pętli grzewczej (oznaczenie pSB). Przewody w tego typu strefie brzegowej też są zagęszczone. Dzięki takiej konstrukcji SB czynnik grzewczy przepływa najpierw przez strefę brzegową, a dopiero potem wpływa do wewnętrznej. Rozwiązanie to pozwala uzyskać znacznie większą moc w strefie brzegowej niż wariant zSB. Dodatkowo można je wykorzystać w sytuacji, gdy dany wariant układania przewodów (odstęp układania) powodowałby przekroczenie maksymalnej temperatury podłogi i jest z tego powodu niedostępny. Wprowadzenie w takim wypadku zintegrowanej SB podłączonej na początku obwodu powoduje schłodzenie czynnika grzewczego na obszarze, w którym maksymalna temperatura podłogi może być wyższa i dzięki temu nie przekraczanie wartości granicznej w strefie wewnętrznej.

! Dla wariantu ułożenia „pojedynczy meander” nie ma możliwości ułożenia strefy brzegowej typu zSB, ponieważ zagęszczona część pętli grzewczej stanowi jednocześnie początek obwodu, tak, więc jest to strefa brzegowa typu pSB.
Typ zSB jest dostępny dla wariantów ułożenia zapewniających naprzemienne układanie zasilania i powrotu, a więc podwójnego meandra i ślimaka.

Pole „Konstrukcja podłogi” umożliwia wybór okładziny oraz określenie innego niż domyślny wariantu izolacji pod płytą grzewczą lub określenie izolacji w sposób indywidualny, np. wielowarstwowej, złożonej z poszczególnych warstw przewidzianych w systemie danego producenta.

Wyborem indywidualnej konfiguracji danych PG steruje pole „Std. dane ogólne”. Po zmianie wartości tego pola na „Nie” otrzymuje się możliwość zmiany na inny niż przyjęty domyślnie sposób mocowania rur, typ i średnicę rury, dopuszczalny odstęp układania i dopuszczalny zakres różnicy temperatur, oddzielnie dla SB i SW. Są to wartości pobierane z danych ogólnych projektu (patrz punkt 3.4.7).

Dane rozdzielaczy

Na przebieg obliczeń istotny wpływ mają dane „Dt min” i „Dt max”, oznaczające odpowiednio minimalny i maksymalny spadek temperatury medium, podawane osobno dla strefy wewnętrznej (SW) i brzegowej (SB), a także „Dp max [kPa]”, oznaczające dopuszczalny opór hydrauliczny każdej przyłączonej pętli. Warto zwrócić uwagę, że zawory na rozdzielaczu stanowią przyporządkowaną do niego armaturę i wybór rodzaju zaworów na zasilaniu i powrocie jest dokonywany w tabeli danych rozdzielcza.