8.4.2. Wykres tz/(z pasujących i optymalizacja w oparciu o wykres<br>

### 8.4.2. Wykres tz/qz pasujących i optymalizacja w oparciu o wykres

Poziomo na wykresie naniesione są dostępne temperatury zasilania. Zakres skali zależy od tz/qz min dla danego obwodu regulacji i tz/qz max tego obwodu (są one określane w tabeli danych elementu regulacji temperatury zasilania o.p). Do elementów regulacji należy np. źródło ciepła, mieszacz, rozdzielacz z zestawem pompowo-mieszającym. Na osi pionowej umieszczone są pomieszczenia należące do tego obwodu (a więc pomieszczenia, których PG są podłączone do rozdzielaczy przypisanych temu obwodowi).

Pionowa przerywana linia zielonego koloru oznaczona na osi poziomej suwakiem w kształcie trójkąta obrazuje aktualne ustawienie temperatury zasilania. W celu zmiany tz/qz można posłużyć się polem liczbowym umieszczonym obok przycisku „Wyznacz” lub złapać myszką za suwak lub linię i przesunąć w prawo lub w lewo.

Istotę wykresu stanowią wyznaczone przez program przedziały temperatur zasilania pasujących dla poszczególnych pomieszczeń. Jako tz/qz pasująca rozumiana jest taka wartość, która pozwala uzyskać z PG umieszczonych w tym pomieszczeniu moc równą zapotrzebowaniu ciepła, które ma pokryć ogrzewanie podłogowe. Przedziały te są zobrazowane przy pomocy poziomych kresek umieszczonych na wysokości nazwy danego pomieszczenia:

Zielona pozioma kreska na powyższym rysunku oznacza, że w pomieszczeniu „102” będzie można uzyskać dokładnie wymaganą moc ogrzewania podłogowego, jeśli temperatura zasilania będzie się mieściła w przedziale od ok. 35,5°C do 49°C.

Kreska przedziału pasujących tz/qz dla pomieszczenia ma kolor zielony, jeśli jest przecięta przez pionową przerywaną linię oznaczającą aktualne ustawienie tz/qz. Kolor niebieski oznacza, że tz/qz jest zbyt niska, a kolor czerwony, że zbyt wysoka. Można to interpretować jako spodziewane niedogrzanie i przegrzanie pomieszczenia, jednak w praktyce może się okazać, że pomieszczenie oznaczone kreską czerwoną (spodziewane przegrzanie) wykaże brak mocy, ponieważ warianty o małym odstępie układania mogą zostać odrzucone z uwagi na przekroczenie normy w zakresie temperatury powierzchni podłogi (tpp/qpp).

! Przedział pasujących tz/qz pokazany przez program na wykresie może w praktyce okazać się nieciągły – tzn. wystąpi sytuacja, że określona temperatura trafia w środek przedziału, a mimo to w wynikach obliczeń pomieszczenie to wykazuje niedobór lub nadmiar mocy. Sytuacja taka jest szczególnie prawdopodobna, jeśli dopuszczony jest mały zakres wychłodzenia czynnika w pętli (np. Dt/Dq max. wynosi 10 a Dt/Dq min. 6). Jednak nadmiar lub niedobór mocy w takiej sytuacji jest z reguły niewielki.

Może się zdarzyć, że nie ma w ogóle możliwości uzyskania żądanej mocy z ogrzewania podłogowego (np. wtedy, gdy moc wymagana z m2 jest zbyt duża), a więc przedział tz/qz pozwalających na uzyskanie żądanej mocy jest pusty – ukaże się wtedy komunikat „Brak pasującego tz/qz”. Towarzyszy mu czerwona strzałka skierowana w lewo lub niebieska skierowana w prawo. Rodzaj strzałki wskazuje na przyczynę braku przedziału pasującej tz/qz:

– oznacza, że wszystkie dostępne tz/qz powodują niedogrzanie pomieszczenia. Najczęstszą przyczyną takiej sytuacji jest zbyt duże zapotrzebowanie ciepła na m2 powierzchni efektywnej PG – z powodu ograniczenia temperatury powierzchni podłogi maksymalna moc z m2 powierzchni wynosi ok. 100 W. Należy tutaj zwrócić uwagę, że max. tpp/qpp jest kontrolowana punktowo, a nie jako średnia, tak, więc w poszczególnych sytuacjach średnia moc graniczna może się dość istotnie różnić od teoretycznych 100 W.

– oznacza sytuację przeciwną – wszystkie dostępne tz/qz powodują przegrzanie tego pomieszczenia, tzn. uzyskanie z PG większej mocy niż wymagana (a nie przekroczenie maksymalnej tpp/qpp!). Sytuacja taka jest częsta dla pomieszczeń znajdujących się wewnątrz budynku, mających bardzo małe straty ciepła.

U dołu okienka wykresu znajdują się następujące przyciski:

„Wyznacz”

Optymalizacja temperatury zasilania. Ma podobne działanie jak tak samo zatytułowany przycisk w pasku danego obwodu regulacji – powoduje wyznaczenie optymalnej temperatury zasilania.

„Przyjmij”

Powoduje przyjęcie temperatury aktualnie ustawionej na wykresie, niezależnie od tego, czy jest ona ustawiona przy pomocy funkcji “Wyznacz”, czy ręcznie. Program zamknie okienko z wykresem, a w polu “Temp. zasilania:” w pasku danego obwodu regulacji pojawi się wartość ustalona na wykresie.

„Anuluj”

Powoduje anulowanie zmian wprowadzonych na wykresie lub w polu liczbowym i zamknięcie okienka wykresu. Temperatura zasilania pozostanie taka, jaka była przed otwarciem wykresu.

Wykres stanowi doskonałe źródło informacji na temat spodziewanych wyników obliczeń. Pozwala on określić, bez konieczności analizy wyników szczegółowych, które pomieszczenia uzyskają żądaną moc, a które nie. Dzięki temu można od razu wrócić do edycji i zmodyfikować dane, a następnie, analizując powtórnie wykres, sprawdzić czy zmiany danych przyniosły pożądane efekty.

Praktycznie wszystkie parametry pomieszczenia i obecnych w nim PG uwzględniane w obliczeniach wpływają na zakres pasujących tz/qz, a więc na długość i umiejscowienie odpowiadającej danemu pomieszczeniu kreski na wykresie. Do najważniejszych należą:

- wymagana moc w W/m2, wynikająca z efektywnej powierzchni PG obecnych w pomieszczeniu z jednej strony, a wartości Qop/Fop z drugiej,

- rodzaj (opór cieplny) okładziny podłogi,

- zakres dopuszczonych różnic temperatur (Dt/Dq – wychłodzenie czynnika w pętli grzewczej),

- dostępne odstępy układania,

- obecność i rodzaj stref brzegowych,

- powierzchnia zajmowana przez przyłącza i sposób ich uwzględniania.

Manipulowanie powyższymi parametrami wpływa na zmianę przedziału pasujących tz/qz, a w konsekwencji na wyniki obliczeń przy zadanej temperaturze zasilania.

Innym zastosowaniem wykresu jest możliwość maksymalizacji lub minimalizacji tz/qz. Dzięki wykresowi widać, z których pomieszczeń „rezygnujemy” (tzn. decydujemy się na ich przegrzanie lub niedogrzanie) np. zmniejszając temperaturę zasilania lub przeciwnie – o ile możemy obniżyć tz/qz nie „rezygnując” z ani jednego pomieszczenia.